رویای معلمی

خط در نقاشی کودکان:

ضعف عصبی، با فشردگی و کوتاهی خطوط مشخص می شود.

پرخاشگری، قطعه قطعه کردن و متغیر نمودن و بهم پیچیدگی خطوط.

احساسات با خطوط نازک و حرکات ملایم.

کودکان پیشرفته تر، خطوطی به اشکال مختلف و با حفظ تعادل میان قسمت های مختلف، و کودکان خجالتی، خطوط کوتاه مثل چیزی که منع شده باشد ترسیم می کنند.

بطور کلی قدرت و شدت خط، بیانگر نیروی عاطفی در حین انجام کار موجود است. خطوطی که نیروی زیاد و پررنگ شروع می شوند، و به صورت کاملا بی رنگ به پایان می رسند، نشانگر کمبود جوش و خروش و عدم قابلیت خالق آن برای پایان دادن به فعالیت در دست انجام و بطور کلی نشانگر نیروی درونی است که نتوانسته است محل مناسبی برای اظهار وجود پیدا کند. کودکانی که غالبا مستبد الرای و همیشه خواهان اظهار وجود هستند و در عین حال اغلب بیش از دیگران زیر فشار قرار دارند، اشکالی با خطوط پراکنده ترسیم می کنند. البته این خصوصیات ممکن است به عوامل رشدی کودک بیش از عوامل شخصیتی او بستگی داشته باشد.

بنابر تحقیق وهنر، خطوطی که دور چیزی کشیده می شود، اگر خیلی صاف باشند بیانگر دشمنی، فشار و اغلب حتی بیماری عصبی و یا دلواپسی و بر عکس اگر آن خطوط آرام، مطمئن، روان و دارای ارزش زیبایی شناسی باشد نشانگر شخصیت پخته و آبدیده خالق آن است. بنابر تحقیق الشولر و هاتریک اگر قسمت هایی از ترکیب نقاشی بر اثر چندین بار خط خوردن مخفی مانده باشد، بیانگر مشکلات عاطفی و دلهره و ترس خالق آن از شید و یا شخصی است که با خط خطی مخفی شده است. ولی اگرقسمتی از نقاشی با خطوط بی رنگ و سطحی مخفی شده باشد، نشان دهنده امنیت و سازگاری کودک است.

بی ارزش کردن اشخاص:

وقتی درنقاشی، یکی از اعضای خانواده وجود ندارد می توان نتیجه گرفت که کودک آگاهانه یا ناخودآگاه آرزوی نبودن آن شخص را دارد. (بیشتر در مورد خواهران و برادران دیده می شود).

گاهی دیده می شود که کودک در خانه و میان خانواده احساس راحتی نمی کند و خواهان تغییر جنسیت و یا سن خود و یا چیزهای دیگری است در اینگونه مواقع کودک یا خودش را درنقاشی شرکت نمی دهد و یا در نقش شخصیت دلخواهش ظاهر می شود. اما شخصی که برای کودک ارزش ندارد، همیشه در آخرین لحظه با کمترین جزئیات و کوچکتر از همه و خارج ازگروه خانواده در حالتی کاملا ثابت کشیده می شود.

طرق دیگر برای بی ارزش کردن یک شخص، کشیدن تصویر او و سپس پاک کردن آنهاست. پاک کردن تصویر کشیده شده نشانگر کشمکش درونی کودک در مورد شخص مورد نظر است.

خلیل حسین پناهی

منبع: نقاشی کودکان و مفاهیم آن، الیوریو فراری، آنا، ترجمه صرافان، عبدالرضا انتشارات دستان، 1387